Gdzie oddać zużyty olej spożywczy i dlaczego warto to zrobić?

Zużyty olej posmażalniczy (UCO) to wartościowy surowiec wtórny, który nie powinien trafiać do kanalizacji ani odpadów zmieszanych. Wylewanie tłuszczu do zlewu wywołuje kosztowne zatory hydrauliczne i obciąża środowisko naturalne. Świadome segregowanie oraz oddawanie wykorzystanego oleju do selektywnej zbiórki to prosty nawyk, który chroni domowe instalacje i wspiera model gospodarki cyrkularnej.

Jakie tłuszcze spożywcze podlegają zbiórce i skąd pochodzą?

Do punktów recyklingu trafiają wyłącznie tłuszcze pochodzenia roślinnego i zwierzęcego wykorzystywane w kuchni. Odpady te nie mogą być łączone z olejami mineralnymi czy silnikowymi.

Surowiec określany jako UCO (Used Cooking Oil) pochodzi z dwóch obszarów:

• Gospodarstwa domowe – płynne oleje po smażeniu (rzepakowy, słonecznikowy), oliwy, frytury oraz zalewy z konserw rybnych i słoików z warzywami. W systemie miejskim tłuszcze te zbiera się bezpośrednio do dedykowanych, szczelnych butelek, co zapobiega rozlaniu i ułatwia bezpieczne przechowywanie w kuchni.
• Sektor gastronomiczny (HoReCa) – restauracje, stołówki, hotele i food trucki generujące znaczne ilości zużytego tłuszczu smażalniczego.

Warunkiem odbioru jest brak zanieczyszczeń stałych, wody oraz detergentów kuchennych.

Dlaczego nie wolno wylewać oleju do zlewu i toalety?

Wlanie zużytego oleju do odpływu sanitarnego skutkuje natychmiastowym stygnięciem tłuszczu i tworzeniem twardych zatorów hydraulicznych blokujących przepływ ścieków w budynku. Tłuszcz w kontakcie ze ściekami ulega zmydleniu i wiąże nierozpuszczalne zanieczyszczenia, tworząc masywne czopy tłuszczowe (fatbergs). Zjawisko to prowadzi do wybijania kanalizacji, niszczenia ścian rur przez wydzielający się siarkowodór oraz przyciągania gryzoni. Ponadto usuwanie tłuszczów ze ścieków drastycznie obciąża miejskie oczyszczalnie. Prawidłowy nawyk polega na zlewaniu ostudzonego tłuszczu do specjalnej butelki, jak ta z systemu Olejomat. 

Jak działa system Olejomatów i w jaki sposób ułatwia recykling?

System Olejomatów to innowacyjne, bezobsługowe rozwiązanie miejskie, które rewolucjonizuje selektywną zbiórkę zużytego tłuszczu spożywczego. Mieszkańcy pobierają z automatu dedykowaną, szczelną butelkę, napełniają ją w domowych warunkach ostudzonym olejem, a następnie zwracają do urządzenia. Automat natychmiast przyjmuje napełniony pojemnik i wydaje czysty na kolejny cykl. Cały proces przebiega bezkontaktowo i higienicznie, a zintegrowana aplikacja mobilna nagradza proekologiczną postawę punktami wymienialnymi na nagrody. To nowoczesny model gospodarki cyrkularnej wpisujący się w idee Smart City.

Co powstaje z przetworzonego oleju i jak wpływa to na środowisko?

Odebrany olej po smażeniu stanowi cenny surowiec wtórny, który po przetworzeniu w instalacjach przemysłowych zyskuje nowe zastosowanie jako biopaliwo i komponent chemiczny.

W rafineriach tłuszcz poddawany jest procesowi transestryfikacji. Reakcja chemiczna z alkoholem pozwala wyodrębnić estry metylowe kwasów tłuszczowych (FAME) oraz glicerol. FAME to czysty biokomponent dodawany do tradycyjnego oleju napędowego, z kolei frakcja glicerolowa trafia do branży chemicznej i kosmetycznej.

Bilans technologiczny jest bardzo korzystny: z 1 tony UCO wytwarza się około 900–1000 l biodiesla. Paliwo to redukuje emisję dwutlenku węgla nawet o 80–85% w zestawieniu z dieslem.